Het effect van de zachte novembermaand van dit jaar is ook in de plantenbloei terug te zien. Veel soorten bloeien langer en op meer plaatsen dan normaal. Felgekleurde bloemenzeeën zul je niet meer aantreffen, maar als je goed oplet is er nog verrassend veel geel, roze en wit tussen het oude gras te vinden. In bermen en slootkanten kun je bijvoorbeeld nog dagkoekoeksbloem en verschillende havikskruiden aantreffen. Eerder deze herfst werden we al verwend met zeer intense herfstkleuren.

Dagkoekoeksbloem

De grote piek van bloeiende planten is natuurlijk al lang voorbij. De meeste soorten bloeien in het voorjaar en de zomer wanneer de temperaturen nog een stuk hoger zijn. Toch zijn er ook nu nog een aantal bloeiende planten te vinden. Naast soorten die vaak het hele jaar door bloeien, zoals het madeliefje en de paardenbloem, is er een andere groep die net iets langer, talrijker of op meer plekken bloeit dan normaal in deze tijd van het jaar. Over het algemeen zijn dit wel soorten die normaalgesproken tot in de herfst te vinden zijn. Voorbeelden zijn de dagkoekoeksbloem, kaal knopkruid, duizendblad, vlasbekje, berenklauw, valse kamille en verschillende leeuwentand-, klaver-, streepzaad-, kruiskruid- en havikskruidsoorten.
 

2006: een extreem warme herfst

Kaal knopkruid

De herfst van 2006 was nog extremer dan dit jaar. Met een gemiddelde temperatuur van 13,6° Celsius was het najaar toen 3,4 graden warmer dan normaal. Doordat december toen ook erg zacht begon, stonden er volgens een quick scan van De Natuurkalender in december van dat jaar nog meer dan 240 wilde plantensoorten als fluitenkruid, bosanemoon en middelste teunisbloem te bloeien. De meeste planten die nu nog te zien zijn, werden toen ook nog aangetroffen.  Deze week voorspelt het KNMI ‘wisselvallig herfstweer met middagtemperaturen iets boven normaal, maar 's nachts toenemende kans op vorst aan de grond’ voor de eerste week van december. Dan zal het voor de meeste bloemen echt gebeurd zijn.

Intense herfstkleuren

Klein streepzaad

De relatief vrij zachte september en oktober van dit jaar zorgden met name in oktober voor zeer intense herfstkleuren. De herfstkleuring begon vrij laat, maar kwam vervolgens snel op gang door twee nachten met nachtvorst halverwege oktober. Het tijdstip van volledige herfstkleuring was daardoor eerder dan voorgaande jaren, maar vergelijkbaar met vroeger. Door de windstille dagen in de tweede helft van oktober bleven veel verkleurde blaadjes langer dan normaal aan de bomen zitten waardoor de bomen intens van kleur waren. Begin november begon het echter flink te waaien en waren deze intense kleuren heel snel verdwenen.

Zie ook de natuurberichten: Herfstbloei in warme novembermaand en Herfstkleuren intens maar op een normaal tijdstip van eerder deze maand.

Tekst: Sara Mulder, De Natuurkalender, Wout van der Slikke, FLORON
Foto’s: Paul Busselen, K.U. Leuven - Campus Kortrijk